ဝါဝေကို ပိတ်ပင်ရေ နောက်ပိုင်း၊ ဆီလီကွင်တောင်ကြားမှာ တရုတ်ရင်းနှီးမြှပ်နှံမှုအားလုံး ရပ်ဆိုင်းလားဖို့

FILE PFOTO: Apple headquarters, San Francisco © Global Look Press
FILE PFOTO: Apple headquarters, San Francisco © Global Look Press

တရုတ်နိုင်ငံက အကြီးဆုံး ဆက်သွယ်ရေးကင်ပဏီ ဝါဝေ(Huawei)ကို အမေရီကန်ပြည်ထောင်စုနန့် အနောက်အုပ်စုက စီးပွားရေးပိတ်ပင်လာရေအတွက်၊ အမေရီကန်ပြည်ထောင်စုက အဆင့်မြင့်နည်းပညာဇုံ ဆီလီကွင်တောင်ကြား(Silicon Valley)မှာ တရုတ်နိုင်ငံက ရင်းနှီးမြှပ်နှံမှုအားလုံးကို ရပ်ဆိုင်းလားဖို့လို့၊ ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံက ဒါဗိုဆ်(Davos)မြို့မှာ ကဗာ့စီးပွားရေးညီလာခံ(World Economic Forum (WEF)) တက်ဖို့ ရောက်နိန်ရေ၊ တရုတ်ပြည်သူ့ဘဏ်(People’s Bank of China) ဒုအုပ်ချုပ်ရေးမှူးဟောင်းက သတိပီးလိုက်ပါရေ။

“ဝါဝေကုမ္ပဏီကို ပြဿနာ လုပ်ဗြီးရေနောက်မှာ၊ ဆီလီကွင်တောင်ကြားကို ဝင်နိန်ရေ တရုတ်က ဖေသာတိ အားလုံး ရပ်လားရေပိုင်၊ တရုတ်မှာလည်း အမေရီကန်ပြည်ထောင်စုက ဖေသာတိ ရင်းနှီးဖို့ မဟုတ်ဗျာလ်လို့၊ ကျွန်တော် ပြောနိုင်ပါရေ။” ဆိုပနာ ဇူ မင်း(Zhu Min)က ကဗာ့စီးပွားရေးညီလာခံ ရပ်နားရေ အချိန်မှာ စီအန်ဘီစီ(CNBC) သတင်းဌာနကို ပြောလားပါရေ။

အယင်နှစ်ကပင် အမေရီကန်ပြည်ထောင်စုက ပြိုင်ဖက် အပ်ပါးလ်(Apple)ကင်ပဏီကို ကျော်ပနာ၊ ကဗာ့ဒုတိယအကြီးဆုံး ဆမာ့တ်ဖုန်း ထုတ်တေ၊ တရုတ်ဆက်သွယ်ရေးကင်ပဏီကြီး ဝါဝေကို၊ ဆက်သွယ်ရေးစက်တိမှာ သလျှိုလုပ်နိုင်ရေကရိယာတိ ထည့်ထားရေအတွက်၊ လုံခြုံရေးအတွက် အန္တရာယ်ရှိရေဆိုပနာ၊ အနောက်နိုင်ငံအုပ်စုက စွပ်စွဲလာကတ်ပါရေ။

အမေရီကန်ပြည်ထောင်စု၊ ဝါရှိန်တန်အစိုးရက အစိုးရဌာနတိမှာ၊ တရုတ်နည်းပညာကင်ပဏီကြီးတိဖြစ်တေ ဝါဝေနည်းပညာနန့်၊ ဇတ်တီအီး(ZTE)နည်းပညာတိကို မသုံးကတ်ဖို့ တားမြစ်ထားပါရေ။ အမေရီကန်နည်းပညာကင်ပဏီတိမှာတောင် ယင်းတရုတ်နည်းပညာတိကို မသုံးကတ်အောင် တားမြစ်ဖို့ ပြင်ဆင်နိန်ရေလို့လည်း သတင်းရရှိပါရေ။

နိုင်ငံတကာငွေကြေးရံပုံငွေအဖွဲ့ (International Monetary Fund (IMF)) ဒုစီမံခန့်ခွဲရေးဒါရိုက်တာလည်း လုပ်ခရေ၊ ဇူ က အဂု ကုန်သွယ်ရေးစစ်ပွဲစွာ “နည်းပညာစစ်ပွဲ” “tech war” ဖြစ်တေလို့ ဆိုပါရေ။

“အတွေးပိုင်းဆိုင်ရာက လုံးဝ ပြောင်းလဲလားပါဗျာလ်။ နည်းပညာစစ်ပွဲက တခုနန့်တခု လက်ချင်းယှက်နိန်ရေ စစ်ပွဲပါ။ အမေရီကန်ပြည်ထောင်စုက ဖေသာတိ နိန်ရာတိုင်းမှာ စီးဆင်းနိန်ရေပိုင်၊ တရုတ်နိုင်ငံက ဖေသာတိလည်း၊ နိန်ရာတိုင်းမှာ စီးဆင်းနိန်ပါရေ။”လို့ ဇူ က ဆက်ပြောလားပါရေ။

မှတ်ချက်။ ။ နည်းပညာကင်ပဏီတိစွာ ကဗာမှာ ဖေသာအမြတ်အများဆုံး ရနိန်ရေ ကင်ပဏီတိပါ။ တရုတ်ကင်ပဏီတိရာ နည်းပညာပိုင်းမှာ ကဗာကို ကြီးစိုးလားကေ၊ အနောက်အုပ်စုက တကဗာလုံးကို အမြဲတမ်း ထိပ်စီးက မိုးနိန်ခရေ အစဉ်အလာ ပျောက်လားပါဖို့။ ယင်းအတွက်နန့် အမေရီကန်ပြည်ထောင်စုနန့်၊ သူ့အပေါင်းအပါတိက တရုတ်နည်းပညာကင်ပဏီတိကို ရရေနည်းနန့် အပြတ် ဖြုတ်ချဖို့ စီမံလာကတ်ပါရေ။ အေဟင့်ကို ကိုယ်ကျိုးကာကွယ်ရေဝါဒ (Protectionism) လို့ ခေါ်ပါရေ။ နောက်ဆုံး တခုပိုင်လည်း မလိုက်နိုင်ဗျာလ်ဆိုကေ “အမေရီကန် ထာဝရ ပထမ ဖြစ်ရဖို့။” ဆိုရေ ဝါဒကို ကိုင်စွဲထားရေ အမေရီကန်တိက တနည်းတဖုံနန့် စစ်ပွဲတိ ဖန်တီးလာနိုင်ပါရေ။ တတိယကဗာစစ်လည်း လာဖို့ ၁၅ နှစ်အတွင်း အချိန်မရွေး ထဖြစ်လာနိုင်ပါရေ။